दाद [Shingles/Herpes Zoster] एक भाइरल संक्रमण हो, जुन **Varicella-Zoster** भाइरसको कारणले हुन्छ। यो त्यही भाइरस हो जसले पहिला **चिकनपक्स [Chickenpox]** गराउँछ। चिकनपक्स निको भएपछि पनि यो भाइरस स्नायु प्रणालीमा निष्क्रिय रूपमा बसेको हुन्छ र पछि दादको रूपमा देखा पर्न सक्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] नेपालमा पनि देखिने एक सामान्य समस्या हो, विशेष गरी उमेर पुगेका व्यक्तिहरूमा। यो छालामा फोकाहरू सहितको दुखाइपूर्ण बिबिराको रूपमा देखा पर्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] को समयमै पहिचान र उपचारले दुखाइ कम गर्न र जटिलताहरूबाट बच्न मद्दत गर्छ। यो लेखमा, हामी दादका कारण, लक्षण, उपचार र रोकथामका बारेमा विस्तृत जानकारी दिनेछौं। यो समस्या धेरै सामान्य भए पनि, तपाईंको जीवनमा असुविधा ल्याउन सक्छ। तर चिन्ता नलिनुहोस्, सही जानकारी र उपचारले यसलाई सजिलै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] एक भाइरल संक्रमण हो, जुन **Varicella-Zoster** भाइरसको पुन: सक्रियताको कारणले हुन्छ। यो भाइरसले पहिला **चिकनपक्स [Chickenpox]** गराउँछ। चिकनपक्स निको भएपछि, भाइरस शरीरको स्नायु कोषहरूमा सुप्त अवस्थामा बस्छ। उमेर बढ्दै जाँदा वा रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर हुँदै जाँदा, यो भाइरस पुन: सक्रिय हुन सक्छ र दाद [Shingles/Herpes Zoster] को रूपमा देखा पर्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] लाई सामान्यतया **चिकनपक्स [Chickenpox]** सँग तुलना गरिन्छ, तर यी दुई फरक रोग हुन्। चिकनपक्स पहिलो पटक **Varicella-Zoster** भाइरसको संक्रमण हुँदा हुन्छ, जबकि दाद [Shingles/Herpes Zoster] पहिले चिकनपक्स भइसकेका व्यक्तिहरूमा मात्र देखा पर्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] शरीरको एक भागमा मात्र सीमित हुन्छ, जबकि चिकनपक्स सम्पूर्ण शरीरमा फैलिन सक्छ। तपाईंलाई कुन प्रकारको छालाको समस्या छ भनेर बुझ्दा उपचार सजिलो हुन्छ। डाक्टरसँग सल्लाह लिनुहोस्, तपाईं एक्लै हुनुहुन्न। दाद [Shingles/Herpes Zoster] का लक्षणहरू निम्न अनुसार छन्: छालामा दुखाइ, झमझमाहट, वा चिलाउने [Pain, tingling, or itching on the skin] शरीरको एक भागमा बिबिरा देखा पर्नु [Rash appearing on one side of the body] पानी भरिएका फोकाहरू [Fluid-filled blisters] फोकाहरू फुट्ने र पाप्रा लाग्ने [Blisters bursting and crusting over] ज्वरो [Fever] टाउको दुखाइ [Headache] थकान [Fatigue] 👉 यी लक्षणहरू बारम्बार वा गम्भीर भए तुरुन्त डाक्टरलाई देखाउनुहोस्। दाद [Shingles/Herpes Zoster] का जटिलताहरू: पोस्टहेर्पेटिक न्युराल्जिया [Postherpetic neuralgia (PHN)]: यो दाद निको भएपछि पनि लामो समयसम्म रहने दुखाइ हो। ब्याक्टेरिया संक्रमण [Bacterial infection]: छालाका फोकाहरूमा ब्याक्टेरियाको संक्रमण हुन सक्छ। दृष्टि समस्या [Vision problems]: यदि दाद आँखाको नजिक देखा पर्यो भने दृष्टिमा समस्या आउन सक्छ। रामसे हन्ट सिन्ड्रोम [Ramsay Hunt syndrome]: यो अवस्थामा दादले कान र अनुहारका नसाहरूलाई असर गर्छ, जसले गर्दा श्रवणशक्तिमा कमी र अनुहारको पक्षाघात हुन सक्छ। मस्तिष्कघात [Stroke]: दुर्लभ अवस्थामा, दादले मस्तिष्कघात गराउन सक्छ। यी जटिलताहरू रोक्न समयमै उपचार आवश्यक छ। चिन्ता नलिनुहोस्, डाक्टरको सहयोगले यी समस्या टार्न सकिन्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] को मुख्य कारण **Varicella-Zoster** भाइरसको पुन: सक्रियता हो। यसका जोखिम कारकहरू निम्न छन्: उमेर: ५० वर्षभन्दा माथिका व्यक्तिहरूमा दादको जोखिम बढी हुन्छ। रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर हुनु [Weakened immune system]: एचआईभी/एड्स, क्यान्सर, वा केही औषधिहरूले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतालाई कमजोर बनाउन सक्छन्। तनाव [Stress]: तनावले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतालाई कमजोर बनाउन सक्छ। केही रोगहरू [Certain diseases]: मधुमेह [Diabetes] जस्ता रोगहरूले दादको जोखिम बढाउन सक्छन्। यी कारणहरू हाम्रो दैनिकीसँग जोडिएका हुन्छन्। साना सुधारहरूले पनि ठूलो फरक पार्न सक्छ — तपाईं आफ्नो स्वास्थ्यमा नियन्त्रण राख्न सक्नुहुन्छ। दाद [Shingles/Herpes Zoster] को निदान सामान्यतया शारीरिक परीक्षण [Physical examination] र लक्षणहरूको आधारमा गरिन्छ। डाक्टरले छालामा देखिएका बिबिरा र फोकाहरू...

डाक्टरसँग परामर्श गर्न तयार हुनुहुन्छ?

डाक्टर खोज्नुहोस्