आरएच असंगतता [Rh Incompatibility] गर्भावस्थामा देखिने एउटा अवस्था हो, जसमा आमाको रगत समूह आरएच नेगेटिभ (-) र बच्चाको रगत समूह आरएच पोजिटिभ (+) हुन्छ। यो अवस्था नेपालमा पनि देखिन्छ र यसले आमा र बच्चा दुवैको स्वास्थ्यमा असर पार्न सक्छ। यदि समयमै यसको पहिचान र उपचार गरिएन भने बच्चामा रक्तअल्पता [Anemia] र जन्डिस [Jaundice] जस्ता समस्याहरू देखा पर्न सक्छन्। यो समस्या धेरै सामान्य भए पनि, तपाईंको जीवनमा असुविधा ल्याउन सक्छ। तर चिन्ता नलिनुहोस्, सही जानकारी र उपचारले यसलाई सजिलै नियन्त्रण गर्न सकिन्छ। आरएच असंगतता [Rh Incompatibility] भनेको गर्भावस्थामा आमा र बच्चाको रगतमा आरएच फ्याक्टर [Rh factor] नमिल्दा हुने समस्या हो। आरएच फ्याक्टर एक प्रकारको प्रोटिन हो जुन रातो रक्तकोष [Red Blood Cells] मा पाइन्छ। यदि कसैको रगतमा यो प्रोटिन छ भने, त्यो व्यक्ति आरएच पोजिटिभ (+) हुन्छ, र यदि छैन भने, आरएच नेगेटिभ (-) हुन्छ। जब आरएच नेगेटिभ आमाले आरएच पोजिटिभ बच्चालाई जन्म दिन्छिन्, तब आमाको शरीरले बच्चाको रगतमा भएको आरएच फ्याक्टरलाई बाहिरी तत्वको रूपमा चिन्छ र त्यसको विरुद्धमा एन्टिबडी [Antibody] बनाउँछ। यो एन्टिबडीले पहिलो गर्भावस्थामा खासै असर नगरे पनि पछिल्ला गर्भावस्थामा आरएच पोजिटिभ बच्चालाई असर गर्न सक्छ। यसले बच्चाको रातो रक्तकोषलाई नष्ट गर्छ, जसले गर्दा बच्चामा रक्तअल्पता [Anemia], जन्डिस [Jaundice] र अन्य गम्भीर समस्याहरू देखा पर्न सक्छन्। यो अवस्थालाई एरिथ्रोब्लास्टोसिस फेटालिस [Erythroblastosis Fetalis] पनि भनिन्छ। तपाईंलाई यो समस्या छ कि छैन भनेर जान्नको लागि रगत परीक्षण [Blood Test] गर्नुपर्छ। डाक्टरसँग सल्लाह लिनुहोस्, तपाईं एक्लै हुनुहुन्न। लक्षणहरू (Symptoms) पहिलो गर्भावस्थामा सामान्यतया लक्षणहरू देखिँदैनन् [Usually no symptoms in first pregnancy] दोस्रो गर्भावस्थामा बच्चामा रक्तअल्पता [Anemia in the baby] जन्डिस [Jaundice] शरीरमा सुजन [Swelling] कलेजो र फियो बढ्नु [Enlarged liver and spleen] गम्भीर अवस्थामा गर्भपात [Miscarriage in severe cases] जटिलताहरू (Complications) यदि आरएच असंगतता [Rh Incompatibility] को समयमै उपचार गरिएन भने, यसले निम्न जटिलताहरू निम्त्याउन सक्छ: गम्भीर रक्तअल्पता [Severe Anemia] जन्डिस [Jaundice] मस्तिष्क क्षति [Brain Damage] ([Kernicterus]) हाइड्रोप्स फेटालिस [Hydrops Fetalis] (शरीरमा अत्यधिक तरल पदार्थ जम्मा हुनु) गर्भपात [Miscarriage] मृत्यु [Death] 👉 यी लक्षणहरू बारम्बार वा गम्भीर भए तुरुन्त डाक्टरलाई देखाउनुहोस्। यी जटिलताहरू रोक्न समयमै उपचार आवश्यक छ। चिन्ता नलिनुहोस्, डाक्टरको सहयोगले यी समस्या टार्न सकिन्छ। आरएच असंगतता [Rh Incompatibility] को मुख्य कारण आमाको रगत समूह आरएच नेगेटिभ (-) हुनु र बच्चाको रगत समूह आरएच पोजिटिभ (+) हुनु हो। यसका अन्य जोखिम कारकहरू निम्न छन्: पहिला आरएच पोजिटिभ बच्चा जन्माएको [Previous Rh-positive pregnancy] गर्भपतन [Abortion] वा ectopic pregnancy एम्नियोसेन्टेसिस [Amniocentesis] जस्ता परीक्षणहरू पेटमा चोट [Abdominal trauma] रगत ट्रान्सफ्युजन [Blood transfusion] (आरएच पोजिटिभ रगत आरएच नेगेटिभ व्यक्तिलाई दिँदा) यी कारणहरू हाम्रो दैनिकीसँग जोडिएका हुन्छन्। साना सुधारहरूले पनि ठूलो फरक पार्न सक्छ — तपाईं आफ्नो स्वास्थ्यमा नियन्त्रण राख्न सक्नुहुन्छ। आरएच असंगतता [Rh Incompatibility] को निदान गर्न डाक्टरले निम्न परीक्षणहरू गर्न सक्छन्: रगत समूह परीक्षण [Blood Group Test]: आमाको रगत समूह आरएच नेगेटिभ हो कि होइन भनेर पत्ता लगाउन। एन्टिबडी स्क्रिनिङ [Antibody Screening]: आमाको रगतमा आरएच एन्टिबडी छ कि छैन भनेर पत्ता लगाउन। अल्ट्रासाउन्ड [Ultrasound]: बच्चाको स्वास्थ्य अवस्था जाँच गर्न। एम्नियोसेन्टेसिस [Amniocentesis]: बच्चाको रगत समूह र रक्तअल्पताको स्तर जाँच गर्न (आवश्यक भएमा)। यी परीक्षणहरूले अन्य गम्भीर समस्या पत्ता लगाउन मद्दत गर्छन्। परीक्षणहरू सामान्यतया सजिला र सुरक्षित हुन्छन्। यसले तपाईंलाई स्पष्ट उत्तर दिन्छ, जसले उपचारलाई अझ प्रभावकारी...

डाक्टरसँग परामर्श गर्न तयार हुनुहुन्छ?

डाक्टर खोज्नुहोस्